1.jpg)
Av. Hakan ElçiKısa cevap: 14 Ağustos 2026 tarihli ve 33340 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 9 seri numaralı Tebliğ, yabancı plakalı araçlara ilişkin iki kuralı değiştirdi ve yayımı tarihinde yürürlüğe girdi. Birincisi: turistik kolaylıklardan faydalanılarak Türkiye'ye getirilen bir aracı, artık yalnızca yurt dışında yerleşik eş, anne, baba, çocuk ve torun değil, izin hak sahibi araçta bulunmak koşuluyla yurt dışında yerleşik başka kişiler de kullanabilir. İkincisi: emeklilik belgesinin artık "çalışmaya bağlı olarak hak edilen" bir emekliliği göstermesi gerekir. Birinci değişiklik kapsamı genişleten, ikincisi ise daraltan niteliktedir.
Değişikliğin Künyesi
| Düzenlemenin adı | Geçici İthal Edilen Kara Taşıtlarına İlişkin Gümrük Genel Tebliği (Seri No: 1)'nde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ (Seri No: 9) |
| Resmî Gazete | 14 Ağustos 2026, Sayı: 33340 |
| Çıkaran kurum | Ticaret Bakanlığı |
| Değiştirilen metin | 22/4/2011 tarihli ve 27913 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Geçici İthal Edilen Kara Taşıtlarına İlişkin Gümrük Genel Tebliği (Seri No: 1) |
| Değişen hükümler | 4 üncü maddenin birinci fıkrasının (ç) bendi ile 26 ncı maddenin birinci fıkrasının (a) bendi |
| Yürürlük | 14 Ağustos 2026 (yayımı tarihi) |
Tebliğ, ikisi değişiklik hükmü olmak üzere dört maddeden oluşuyor; kalan iki madde yürürlük ve yürütmeye ilişkindir. Buna karşılık değiştirdiği hükümlerden biri, yurt dışında yaşayan vatandaşlarımızın en sık sorduğu sorulardan birinin doğrudan cevabıdır: aracımı kim kullanabilir?
26/1-a Bendi: Eski Hâl ve Yeni Hâl
Değişen bent, tebliğin "Hak sahibi dışında taşıt kullanımı" başlıklı 26 ncı maddesinin birinci fıkrasının (a) bendidir. Bu bent, turistik kolaylıklardan faydalanılarak geçici ithal edilen, yani ayrı bir belge veya karne düzenlenmeksizin 1 No.lu Taşıt Takip Programına kaydedilerek Türkiye'ye sokulan araçları ilgilendirir. Yurt dışında yaşayan vatandaşlarımızın yaz aylarında getirdiği araçların büyük çoğunluğu bu kapsamdadır.
| Eski hâl (22/4/2011 tarihli asıl metin, 13 Ağustos 2026'ya kadar) | Yeni hâl (14 Ağustos 2026'dan itibaren) |
|---|---|
| "Turistik kolaylıklardan faydalanılarak geçici olarak ithal edilen taşıtlar, taşıt sahibinin, ikamet yeri Türkiye Gümrük Bölgesi dışında bulunan eşi veya usul ya da füruu olan kişilerce," | "Turistik kolaylıklardan faydalanılarak geçici olarak ithal edilen taşıtlar, izin hak sahibinin, ikamet yeri Türkiye Gümrük Bölgesi dışında bulunan eşi, usul ya da füruu olan kişilerce veya izin hak sahibinin taşıtta bulunması kaydıyla ikamet yeri Türkiye Gümrük Bölgesi dışında bulunan kişilerce," |
Bendin devamı değişmedi: fıkranın sonundaki "kullanılabilir" yüklemi (a), (b), (c) ve (ç) bentlerinin ortak yüklemidir.
Bu bendin 2011'den bu yana hiç değişmediğini not etmek gerekir. Tebliğ 2015, 2016, 2018, 2019, 2022 ve 2023 yıllarında toplam yedi kez değiştirilmiş; ancak bu değişikliklerin hiçbiri 26 ncı maddeye dokunmamıştır. Dolayısıyla yukarıdaki karşılaştırma, on beş yıldır uygulanan metnin değişmesini göstermektedir.
Yeni Kurala Göre Aracı Kim Kullanabilir?
Yeni metin, turistik kolaylık kapsamındaki araçlar bakımından iki ayrı kullanım imkânı tanımaktadır:
1. Yurt dışında yerleşik yakınlar: hak sahibi araçta olmasa da
İzin hak sahibinin eşi, usulü (anne, baba, büyükanne, büyükbaba) ve füruu (çocuk, torun) aracı kullanabilir. Bu kişiler için hak sahibinin araçta bulunması şart değildir. Ancak bu kişilerin de ikamet yerinin Türkiye Gümrük Bölgesi dışında bulunması gerekir. Türkiye'de yerleşik bir çocuk veya kardeş, bu bende dayanarak aracı kullanamaz.
2. Yurt dışında yerleşik diğer kişiler: yalnızca hak sahibi araçtayken
Yeni eklenen ifadeyle, akrabalık bağı aranmaksızın ikamet yeri Türkiye Gümrük Bölgesi dışında bulunan herhangi bir kişi de aracı kullanabilecektir. Bunun tek koşulu, izin hak sahibinin taşıtta bulunmasıdır. Yurt dışında yaşayan bir kardeş, arkadaş, yol arkadaşı veya nişanlı, hak sahibi araçtayken direksiyona geçebilir. Eski metinde bu imkân yoktu.
Kimler hâlâ kullanamaz?
Değişiklik, Türkiye'de yerleşik kişiler bakımından hiçbir genişleme getirmemiştir. İki alternatifin de ortak koşulu, kullanacak kişinin ikamet yerinin Türkiye Gümrük Bölgesi dışında olmasıdır. Türkiye'de yaşayan bir yakınınız, siz araçta olsanız bile bu bende dayanarak aracı kullanamaz. Uygulamada en sık karşılaşılan mağduriyet tam olarak buradan doğmaktadır: araç, Türkiye'de yaşayan bir akrabaya "emanet" bırakılmakta veya kısa bir yolculuk için ona kullandırılmakta, yol kontrolünde durum tespit edilince rejim ihlali işlemi başlatılmaktadır.
Yerleşim yeri kavramı bu tebliğde nesnel bir ölçüte bağlanmıştır: kişinin Türkiye'ye giriş yapmak istediği tarihten geriye doğru 365 gün içinde en az 185 gün fiilen bulunduğu yer esas alınır. Yani "yurt dışında yerleşik olmak" bir beyan meselesi değil, gün hesabı meselesidir.
Bu tebliğ değişikliğinin idari uygulama arka planını, yani 8 Temmuz 2026 tarihli Gümrükler Genel Müdürlüğü yazısıyla kuralın nasıl duyurulduğunu 8 Temmuz 2026 tarihli Gümrükler Genel Müdürlüğü yazısını ele aldığımız yazımızı inceleyebilirsiniz. Bu yazı, o yazıyla duyurulan uygulamanın tebliğ metnine nasıl işlendiğini konu almaktadır.
"Taşıt Sahibi" Yerine "İzin Hak Sahibi": Sessiz Ama Önemli Değişiklik
Bendin ilk kelimeleri de değişti. Eski metin "taşıt sahibinin" derken, yeni metin "izin hak sahibinin" demektedir. Bu, terminolojik bir düzeltmeden ibaret değildir.
Geçici ithalat izninin hak sahibi ile aracın mülkiyet sahibi her zaman aynı kişi değildir. Kiralık araçla, finansal kiralamaya konu araçla veya şirket adına kayıtlı bir araçla Türkiye'ye giriş yapan kişi, aracın maliki olmadığı hâlde geçici ithalat izninin hak sahibidir. Tebliğin 5 inci maddesi, aracın mülkiyet sahibi dışında bir şahıs tarafından vekâleten getirilmesi hâlinde vekâlet bilgilerinin de programa kaydedileceğini zaten öngörmektedir.
Eski metnin "taşıt sahibi" ifadesi, bu durumlarda kimin eşinin veya çocuğunun aracı kullanabileceği konusunda tereddüt doğuruyordu. Yeni metin, ölçütü açıkça gümrük kaydında izin hak sahibi olarak görünen kişiye bağlamıştır. Pratik sonuç şudur: aracın ruhsatında kimin adı yazdığına değil, 1 No.lu Taşıt Takip Programında geçici ithalat izninin kimin adına açıldığına bakılacaktır.
Bu Kural Yalnızca Turistik Kolaylık Araçları İçin Geçerli
Değişiklik, 26 ncı maddenin yalnızca (a) bendini kapsamaktadır. Aynı fıkranın diğer bentleri aynen durmaktadır ve farklı rejimlere tabidir:
| Aracın getiriliş biçimi | Kimler kullanabilir |
|---|---|
| Turistik kolaylıklar (m.26/1-a) değişti | Yurt dışında yerleşik eş, usul, füru; ayrıca hak sahibi araçtayken yurt dışında yerleşik diğer kişiler |
| Geçici giriş belgesi, yabancı taşıtlar geçici giriş karnesi veya formu (m.26/1-b) | Yalnızca taşıt sahibinin eşi, usulü veya füruu |
| Belirli süre görev yapmak üzere gelenlerin taşıtları (m.26/1-c) | Özel hizmet akdiyle sürücü olarak istihdam edilen ve Türkiye'de yerleşik kişi |
| Yukarıdakiler dışındaki taşıtlar (m.26/1-ç) | Geçici ithal izni verilen kişi araçta bulunmak koşuluyla, seyahat süresince üçüncü şahıslar |
Buradaki ince ayrım gözden kaçmamalıdır. (ç) bendindeki üçüncü şahıslar için ikamet koşulu aranmazken, yeni düzenlenen (a) bendinde üçüncü kişinin de yurt dışında yerleşik olması aranmaktadır. Yani turistik kolaylık kapsamındaki araçlar bakımından üçüncü kişilere tanınan imkân, (ç) bendindekine göre daha dardır.
Ayrıca (b) bendi kapsamındaki araçların geçici trafik tescil belgelerine "ruhsatta adı kayıtlı kişi, eşi veya usul ya da füruu olan kişiler dışında başka kişilerce kullanılamaz" ibaresi konulmaya devam edecektir. Bu araçlar bakımından hiçbir genişleme yoktur.
Emeklilik Belgesi Tanımı Değişti: "Çalışmaya Bağlı Olarak Hak Edilen"
Tebliğin ikinci maddesiyle, 4 üncü maddedeki emeklilik belgesi tanımı da değişti.
| Eski hâl (2011 metni) | Yeni hâl (14 Ağustos 2026'dan itibaren) |
|---|---|
| "Emeklilik belgesi: Türkiye Gümrük Bölgesi dışında yerleşik kişilere, emekli olduklarına dair ilgili ülke sosyal güvenlik mevzuatı gereğince verilen ve elçilik, konsolosluk veya noter onaylı Türkçe tercümeli belgeyi," | "Emeklilik belgesi: Türkiye Gümrük Bölgesi dışında yerleşik kişinin yurtdışından emekli olduğunu gösteren, çalışmaya bağlı olarak hak edilen ilgili ülke sosyal güvenlik mevzuatı gereğince düzenlenen belge ile bu belgenin elçilik, konsolosluk veya noterlerce onaylanmış Türkçe tercümeli suretini," |
İki yeni unsur eklenmiştir. Birincisi, emekliliğin yurt dışından olması açıkça yazılmıştır. İkincisi ve asıl önemlisi, belgenin çalışmaya bağlı olarak hak edilen bir emekliliği göstermesi aranmaktadır.
Bu şart neyi dışarıda bırakıyor?
Metin, çalışma karşılığı olmayan ödemeleri emeklilik belgesi kapsamı dışına çıkarmaktadır. Yurt dışında ödenen sosyal yardım niteliğindeki asgari yaşlılık ödemeleri, muhtaçlık esasına dayanan aylıklar ve kişinin kendi çalışmasına değil başkasının sigortalılığına dayanan ödemeler bu tanımın dışında kalma riski taşımaktadır. Buna karşılık tebliğin 6 ncı maddesinin ikinci fıkrası, malulen emekli olanlar ile ön emeklilik hakkı kazananları açıkça emekliler arasında saymaya devam etmektedir; bu iki grup bakımından bir daralma söz konusu değildir.
Emeklilik belgesi neden bu kadar önemli?
Emeklilik belgesinin ibrazı, sürenin uzunluğundan çok Türkiye'de kalabilme düzenine ilişkin bir avantaj sağlar. Bugün hem genel kural hem de emekliler bakımından araca verilen süre 730 gündür. Farkı yaratan, emeklilere tanınan istisnalardır:
- Emeklilik tarihinden sonra Türkiye Gümrük Bölgesine ilk defa getirilecek kişisel kullanıma mahsus araçlar için, son giriş tarihinden geriye doğru bir yılda en az 185 gün yurt dışında bulunma koşulu aranmaz.
- İzin süresini tamamlamadan aracıyla yurt dışına çıkan emeklinin, izin süresi içinde olmak koşuluyla kalan süresini kullanmak üzere yeniden girişinde de bu 185 günlük koşul aranmaz.
- Bu haktan yeniden yararlanma ve süre uzatımı başvuruları bakımından tebliğin 17 nci maddesinin altıncı fıkrasında ayrı bir düzen öngörülmüştür: başvurunun, mücbir sebep ve beklenmeyen hâller saklı kalmak üzere, verilen sürenin bitiminden önceki son üç ay içinde yapılması gerekir.
Kısacası emeklilik belgesi, gurbetçi emekliler için Türkiye'de aracıyla kesintisiz kalabilmenin anahtarıdır. Belgenin tanımının daralması, bu kolaylıktan yararlanacak kişi çevresini de daraltır.
Girişte ibraz edilmeyen emeklilik belgesinin sonradan sunulması hâlinde, tebliğin 17 nci maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca emekliler için öngörülen 730 günlük süre göz önünde bulundurularak işlem yapılır. Yani sınırda belgeyi ibraz etmeyi unutmak, hakkın kaybı anlamına gelmez.
Kurala Uyulmazsa Ne Olur? Gümrük Kanunu m.238
Aracın, kullanmaya yetkili olmayan bir kişi tarafından kullanıldığının tespiti geçici ithalat rejiminin ihlalidir. Yaptırım, 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 238 inci maddesinde düzenlenmiştir.
Maddenin birinci fıkrasının (b) bendi, tam muafiyet suretiyle geçici olarak ithal edilen özel kullanıma mahsus taşıtlara ilişkin rejim ihlallerinde, gümrük vergileri tutarının dörtte biri oranında idari para cezası verileceğini öngörür. Genel geçici ithalat ihlallerinde uygulanan "gümrüklenmiş değerin iki katı" cezası bu araçlar için uygulanmaz; taşıtlar bakımından özel ve daha düşük bir oran benimsenmiştir.
Uygulamada dikkat edilmesi gereken diğer noktalar şunlardır:
- Alt sınır: Bu ceza, Kanunun 241 inci maddesinin altıncı fıkrasında belirtilen tutardan az olamaz (m.238/3).
- ÖTV'nin durumu: Tebliğin 30 uncu maddesi uyarınca, taşıt gümrük gözetimine alınmışsa tahakkuka özel tüketim vergisi dâhil edilmez; taşıt mevcut değilse ÖTV dâhil edilerek işlem yapılır. Aracın ortada olup olmaması, tutarı ciddi biçimde değiştirir.
- Çıkışa izin: Para cezasının tahsil edildiğinin ya da teminata bağlandığının anlaşılması hâlinde taşıtın çıkışına izin verilir.
- Kaçakçılık hükümleri saklı: 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu hükümleri her hâlde saklıdır. Aracın süresi içinde yurt dışı edilmemesi veya gümrüğe teslim edilmemesi gibi hâllerde ayrıca ceza soruşturması gündeme gelebilir.
- Ölüm hâli: Taşıt sahibinin ölümü hâlinde, taşıt gümrüğe teslim veya yurt dışı edilmemişse gümrük vergileri reddi miras talebinde bulunmayan mirasçılardan tahsil edilir, ancak ayrıca para cezası uygulanmaz.
Yabancı plakalı araçların ücretli karayollarından ödemesiz geçişinde uygulanan idari para cezalarına ilişkin ayrı düzenleme için yabancı plakalı araçların otoyol geçiş cezalarını incelediğimiz yazımızı inceleyebilirsiniz.
Ceza Kesildiyse Ne Yapılabilir? Üç Yol
Gümrük idaresince düzenlenen ceza kararına karşı izlenebilecek yollar ve süreleri şöyledir:
1. İdari itiraz (Gümrük Kanunu m.242)
Tebliğ tarihinden itibaren on beş gün içinde bir üst makama, üst makam yoksa aynı makama verilecek dilekçeyle itiraz edilir. Uygulamada bu, ceza kararını düzenleyen gümrük müdürlüğünün bağlı olduğu Gümrük ve Dış Ticaret Bölge Müdürlüğüdür. İdare itirazı otuz gün içinde karara bağlar. Dilekçenin süresi içinde yanlış makama verilmesi hâlinde itiraz süresinde yapılmış sayılır ve idarece yetkili makama ulaştırılır. İtirazın reddi kararına karşı işlemin yapıldığı yerdeki idari yargı mercilerine başvurulabilir.
Bu aşama zorunlu bir ön başvuru yoludur; itiraz yoluna gitmeden doğrudan dava açılması usulden reddedilme riski taşır.
2. Uzlaşma (Gümrük Kanunu m.244)
Gümrük idaresince düzenlenen idari para cezaları uzlaşma kapsamındadır. Uzlaşma talebi, henüz itiraz başvurusu yapılmamış veya itiraz edilmiş olmakla birlikte sonuçlandırılmamış cezalar için tebliğ tarihinden itibaren on beş gün içinde yapılır. Talepte bulunulması hâlinde itiraz veya dava açma süresi durur; uzlaşma sağlanamazsa süre kaldığı yerden işlemeye başlar, sürenin bitimine beş günden az kalmışsa süre beş güne tamamlanır. Uzlaşma sağlanamaması hâlinde yeniden uzlaşma talebinde bulunulamaz. Üzerinde uzlaşılan hususlar hakkında dava açılamaz.
Önemli sınır: fiilin 5607 sayılı Kanundaki kaçakçılık suçlarıyla ilişkili olması hâlinde uzlaşma hükmü uygulanmaz. Ayrıca uzlaşılan cezalar için Kabahatler Kanunu m.17 uyarınca ayrıca peşin ödeme indiriminden yararlanılamaz.
3. Vergi mahkemesinde dava
İtirazın reddi üzerine, ret kararının tebliğinden itibaren otuz gün içinde yetkili vergi mahkemesinde iptal davası açılabilir. Gümrük vergileri ve bunlara bağlı idari para cezalarına ilişkin uyuşmazlıklar idari yargının vergi mahkemesi kolunda görülür.
Dava açtığınız hâlde ödeme emri gönderilmesi durumunda izlenecek yol için yargı süreci devam eden idari para cezaları için ödeme emri düzenlenemeyeceğine ilişkin Danıştay kararını ele aldığımız yazımızı inceleyebilirsiniz.
İtiraz ve dava açma sürelerinin genel çerçevesi için hukukta süreler rehberimizi inceleyebilirsiniz.
Dilekçe Örnekleri
Aşağıdaki örnekler şablon niteliğindedir ve her dosyanın kendine özgü koşullarına göre uyarlanmalıdır. Birinci ve dördüncü örnek kişinin kendisi tarafından, ikinci ve üçüncü örnek avukat aracılığıyla verilebilecek biçimde hazırlanmıştır. Gümrük süreçlerinde süreler kısadır ve tebliğ tarihinden işlemeye başlar; dilekçenin havale edildiği tarihi gösteren evrak kaydını mutlaka saklayınız.
1. Gümrük İdaresine İtiraz Dilekçesi (Şahsi Sürüm)
| CEZA KARARINA İTİRAZ DİLEKÇESİ (ŞAHSİ) |
|---|
|
... GÜMRÜK VE DIŞ TİCARET BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜNE (... Gümrük Müdürlüğü aracılığıyla) İTİRAZ EDEN: ... (T.C. Kimlik No / Pasaport No: ...) ADRES: ... İTİRAZ KONUSU İŞLEM: ... Gümrük Müdürlüğünün .../.../2026 tarih ve ... sayılı ceza kararı (tebliğ tarihi: .../.../2026) KONU: Hakkımda düzenlenen ceza kararının kaldırılması talebimdir. AÇIKLAMALAR: 1. ... plakalı, ... marka ... model taşıt, adıma düzenlenen geçici ithalat izni kapsamında .../.../20... tarihinde ... Gümrük Kapısından Türkiye Gümrük Bölgesine getirilmiş ve 1 No.lu Taşıt Takip Programına kaydedilmiştir. 2. Aracın izin hak sahibi dışındaki bir kişi tarafından kullanıldığı gerekçesiyle hakkımda ceza kararı düzenlenmiştir. Ancak tespit tarihinde araç, Geçici İthal Edilen Kara Taşıtlarına İlişkin Gümrük Genel Tebliği'nin 26 ncı maddesinin birinci fıkrasının (a) bendine uygun biçimde kullanılmaktaydı. 3. Anılan bent, 14/8/2026 tarihli ve 33340 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan 9 seri numaralı Tebliğ ile değiştirilmiş olup, yeni hâline göre turistik kolaylıklardan faydalanılarak geçici ithal edilen taşıtlar, izin hak sahibinin ikamet yeri Türkiye Gümrük Bölgesi dışında bulunan eşi, usulü ya da füruu tarafından kullanılabileceği gibi, izin hak sahibinin taşıtta bulunması kaydıyla ikamet yeri Türkiye Gümrük Bölgesi dışında bulunan kişilerce de kullanılabilir. 4. Tespit tarihinde aracı kullanan ... (kimlik bilgileri) adlı kişi, ... ülkesinde yerleşik olup ekte sunulan ... belgesi ile bu husus ispatlanmaktadır. (Hak sahibinin araçta bulunduğu hâllerde ekleyiniz: Ayrıca tespit anında izin hak sahibi sıfatıyla ben de araçta bulunmaktaydım; bu husus tutanak içeriğinden ve ... ile anlaşılmaktadır.) 5. Bu itibarla ortada geçici ithalat rejiminin ihlali bulunmamakta olup, 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 238 inci maddesinin uygulanma koşulları oluşmamıştır. EKLER: 1- Ceza kararı tebliğ evrakı, 2- Aracı kullanan kişinin yurt dışı yerleşim belgesi ve pasaport örneği, 3- Taşıt takip programı kaydı, 4- ... SONUÇ VE İSTEM: Yukarıda açıklanan nedenlerle, 4458 sayılı Gümrük Kanunu'nun 242 nci maddesi uyarınca süresinde yaptığım itirazımın kabulü ile ... sayılı ceza kararının kaldırılmasına karar verilmesini saygıyla talep ederim. 14.08.2026 Ad Soyad (İmza) |
2. Uzlaşma Başvuru Dilekçesi (Vekil Dilinden)
| UZLAŞMA TALEPLİ DİLEKÇE (VEKİL) |
|---|
|
... GÜMRÜK VE DIŞ TİCARET BÖLGE MÜDÜRLÜĞÜ UZLAŞMA KOMİSYONU BAŞKANLIĞINA (... Gümrük Müdürlüğü aracılığıyla) TALEPTE BULUNAN: ... (T.C. Kimlik No / Pasaport No: ...) VEKİLİ: Av. ... UZLAŞMA KONUSU ALACAK: ... Gümrük Müdürlüğünün .../.../2026 tarih ve ... sayılı ceza kararı ile tahakkuk ettirilen ... TL tutarındaki idari para cezası (tebliğ tarihi: .../.../2026) KONU: 4458 sayılı Kanun'un 244 üncü maddesi uyarınca uzlaşma talebimizdir. AÇIKLAMALAR: 1. Müvekkil adına düzenlenen geçici ithalat izni kapsamındaki ... plakalı taşıt bakımından, rejim ihlali iddiasıyla yukarıda tarih ve sayısı yazılı ceza kararı düzenlenmiş ve müvekkile .../.../2026 tarihinde tebliğ edilmiştir. 2. 4458 sayılı Kanun'un 244 üncü maddesinin birinci fıkrası uyarınca, gümrük idaresi tarafından düzenlenen idari para cezaları uzlaşmanın kapsamındadır. İşbu talep, tebliğ tarihinden itibaren on beş günlük yasal süre içerisinde sunulmaktadır. 3. Müvekkilin fiili, kasıt içermeyen ve yorum farkından kaynaklanan bir uygulamadan ibarettir. Müvekkil, geçici ithalat izninin tüm koşullarını yerine getirmiş, taşıt süresi içinde yurt dışı edilmiş / gümrük gözetimine bırakılmıştır. Hazine bakımından doğmuş bir vergi kaybı bulunmamaktadır. 4. Uyuşmazlığa konu fiil, 5607 sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu'nda yer alan suçlarla ilişkili değildir; bu nedenle anılan maddenin ikinci fıkrasındaki engel hâli somut olayda bulunmamaktadır. 5. Uzlaşma talebinde bulunulması nedeniyle itiraz ve dava açma sürelerinin duracağı hususunu, aynı maddenin birinci fıkrası uyarınca kayıtlarınıza sunarız. EKLER: 1- Vekaletname örneği, 2- Ceza kararı ve tebliğ evrakı, 3- Taşıtın yurt dışı edildiğine ilişkin kayıt, 4- ... SONUÇ VE İSTEM: Yukarıda açıklanan nedenlerle, 4458 sayılı Kanun'un 244 üncü maddesi uyarınca uzlaşma talebimizin kabulü ile uzlaşma günü belirlenerek tarafımıza tebliğ edilmesini vekaleten talep ederiz. 14.08.2026 Talepte Bulunan Vekili Av. ... (İmza) |
3. Vergi Mahkemesinde İptal Davası Dilekçesi (Vekil Dilinden)
| İPTAL DAVASI DİLEKÇESİ (VEKİL) |
|---|
|
... NÖBETÇİ VERGİ MAHKEMESİNE DAVACI: ... (T.C. Kimlik No / Pasaport No: ...) VEKİLİ: Av. ... DAVALI: Ticaret Bakanlığı (... Gümrük ve Dış Ticaret Bölge Müdürlüğü) DAVA KONUSU İŞLEM: ... Gümrük ve Dış Ticaret Bölge Müdürlüğünün .../.../2026 tarih ve ... sayılı itirazın reddine ilişkin kararı ile bu karara dayanak ... Gümrük Müdürlüğünün .../.../2026 tarih ve ... sayılı ceza kararı TEBLİĞ TARİHİ: .../.../2026 KONU: Dava konusu işlemlerin iptali ile tahsil edilen tutarın iadesi talebimizdir. AÇIKLAMALAR: 1. Müvekkil, Türkiye Gümrük Bölgesi dışında yerleşik olup, ... plakalı taşıtını turistik kolaylıklardan faydalanmak suretiyle .../.../20... tarihinde Türkiye'ye getirmiştir. Araç, 1 No.lu Taşıt Takip Programına kaydedilmiştir. 2. Davalı idare, aracın yetkisiz kişi tarafından kullanıldığı gerekçesiyle 4458 sayılı Kanun'un 238 inci maddesi uyarınca ceza kararı düzenlemiş, süresinde yapılan itirazımız gerekçe gösterilmeksizin reddedilmiştir. 3. İşlem hukuka aykırıdır. Geçici İthal Edilen Kara Taşıtlarına İlişkin Gümrük Genel Tebliği'nin 26 ncı maddesinin birinci fıkrasının (a) bendi, 14/8/2026 tarihli ve 33340 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Tebliğ ile değiştirilmiş olup, turistik kolaylık kapsamındaki taşıtların izin hak sahibinin ikamet yeri yurt dışında bulunan eşi, usulü ve füruu tarafından; ayrıca izin hak sahibinin taşıtta bulunması kaydıyla ikamet yeri yurt dışında bulunan kişilerce kullanılabileceği açıkça düzenlenmiştir. 4. Somut olayda aracı kullanan kişi ... ülkesinde yerleşik olup, bu husus ekte sunulan belgelerle sabittir. Dolayısıyla rejim ihlali bulunmamakta, cezanın maddi koşulu gerçekleşmemektedir. 5. Kabul anlamına gelmemek kaydıyla belirtmek gerekir ki, tesis edilen işlemin gerekçesi somut olarak ortaya konulmamıştır. İdari işlemlerin sebep ve gerekçe unsurlarının denetlenebilir olması, hukuk devleti ilkesinin gereğidir. 6. (Tahsilat yapıldıysa ekleyiniz: Dava konusu ceza .../.../2026 tarihinde ödenmiş olup, işlemin iptali hâlinde ödenen tutarın yasal faiziyle iadesi gerekmektedir.) HUKUKİ NEDENLER: 4458 sayılı Gümrük Kanunu, 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu, Geçici İthal Edilen Kara Taşıtlarına İlişkin Gümrük Genel Tebliği ve ilgili mevzuat. DELİLLER: İşlem dosyası, ceza kararı ve itirazın reddi kararı, taşıt takip programı kayıtları, aracı kullanan kişinin yerleşim yeri belgesi, pasaport giriş çıkış kayıtları, bilirkişi incelemesi ve her türlü yasal delil. SONUÇ VE İSTEM: Yukarıda açıklanan nedenlerle, dava konusu ... sayılı itirazın reddi kararı ile dayanağı ceza kararının iptaline, tahsil edilen tutarın yasal faiziyle iadesine, yargılama giderleri ile vekalet ücretinin davalı idare üzerinde bırakılmasına karar verilmesini vekaleten talep ederiz. 14.08.2026 Davacı Vekili Av. ... (İmza) |
4. Emeklilik Belgesinin Sonradan İbrazı ve Sürenin Düzeltilmesi Talebi (Şahsi Sürüm)
| EMEKLİLİK BELGESİNİN İBRAZI VE SÜRE DÜZELTME DİLEKÇESİ (ŞAHSİ) |
|---|
|
... GÜMRÜK MÜDÜRLÜĞÜNE TALEPTE BULUNAN: ... (T.C. Kimlik No / Pasaport No: ...) ADRES: ... TAŞIT: ... plaka, ... marka, ... model, şasi no: ... GİRİŞ TARİHİ VE KAPISI: .../.../20... - ... Gümrük Kapısı KONU: Emeklilik belgemin ibrazı ile taşıtıma verilen sürenin emekliler için öngörülen süre esas alınarak düzeltilmesi talebimdir. AÇIKLAMALAR: 1. Türkiye Gümrük Bölgesi dışında, ... ülkesinde yerleşik bulunmaktayım. Yukarıda bilgileri yazılı taşıtımı .../.../20... tarihinde turistik kolaylıklardan faydalanmak suretiyle Türkiye'ye getirdim ve taşıt 1 No.lu Taşıt Takip Programına kaydedildi. 2. Giriş sırasında emeklilik belgemi ibraz edemedim. Ekte, ... ülkesi sosyal güvenlik kurumunca düzenlenen ve çalışmaya bağlı olarak hak ettiğim emekliliğimi gösteren belge ile bu belgenin noter onaylı Türkçe tercümesi sunulmaktadır. 3. Geçici İthal Edilen Kara Taşıtlarına İlişkin Gümrük Genel Tebliği'nin 17 nci maddesinin dördüncü fıkrası, girişi sırasında ibraz edilmeyen emeklilik belgesinin daha sonra ibraz edilmesi hâlinde emeklilere verilen 730 günlük süre göz önünde bulundurularak işlem yapılacağını düzenlemektedir. 4. Aynı Tebliğin 6 ncı maddesinin ikinci fıkrası uyarınca, emeklilik tarihinden sonra Türkiye Gümrük Bölgesine ilk defa getirilecek kişisel kullanıma mahsus kara taşıtları bakımından, son giriş tarihinden geriye doğru bir yılda en az 185 gün Türkiye Gümrük Bölgesi dışında bulunma koşulu aranmamaktadır. Durumum bu fıkra kapsamındadır. EKLER: 1- Emeklilik belgesi aslı, 2- Noter onaylı Türkçe tercümesi, 3- Yurt dışı yerleşim belgesi, 4- Pasaport örneği ve giriş çıkış kayıtları, 5- Taşıt ruhsat örneği SONUÇ VE İSTEM: Ekte sunduğum emeklilik belgesi dikkate alınarak taşıtıma verilen sürenin emekliler için öngörülen süre esas alınmak suretiyle düzeltilmesini ve 1 No.lu Taşıt Takip Programındaki kaydın buna göre güncellenmesini saygıyla talep ederim. 14.08.2026 Ad Soyad (İmza) |
Aracınıza ayrıca trafik cezası da kesildiyse trafik cezasına itiraz yolunu anlattığımız yazımızı inceleyebilirsiniz.
Yürürlük ve Geçiş: Devam Eden İzinler Ne Olacak?
Tebliğ yayımı tarihinde, yani 14 Ağustos 2026 tarihinde yürürlüğe girmiştir. Ayrı bir geçiş hükmü öngörülmemiştir.
Bu, hâlihazırda devam eden geçici ithalat izinleri bakımından şu sonucu doğurur: yeni kural, iznin ne zaman alındığına bakılmaksızın 14 Ağustos 2026 tarihinden sonraki kullanımlara uygulanır. Temmuz ayında getirilmiş bir araç için de, bu tarihten itibaren yurt dışında yerleşik üçüncü kişiler hak sahibi araçtayken direksiyona geçebilir.
Buna karşılık, 14 Ağustos 2026'dan önce gerçekleşen bir kullanım nedeniyle daha önce kesilmiş cezalar bakımından durum farklıdır. İdari para cezalarında lehe düzenlemenin geçmişe uygulanması, Kabahatler Kanunu'nun 5 inci maddesinin yollamasıyla değerlendirilebilecek bir tartışmadır; ancak burada değişen kanun değil, kanunun uygulanmasına ilişkin tebliğ hükmüdür. Kesinleşmemiş bir dosyanız varsa bu argümanın somut olayınız bakımından ileri sürülüp sürülemeyeceğini bir avukatla değerlendirmenizde yarar vardır.
Sıkça Sorulan Sorular
Yabancı plakalı aracımı Türkiye'de yaşayan kardeşim kullanabilir mi?
Hayır. 14 Ağustos 2026 değişikliğinden sonra da kullanacak kişinin ikamet yerinin Türkiye Gümrük Bölgesi dışında bulunması gerekir. Türkiye'de yerleşik bir kardeş, siz araçta olsanız bile turistik kolaylık kapsamındaki aracı kullanamaz.
Yurt dışında yaşayan arkadaşım aracımı kullanabilir mi?
Evet, ancak siz araçta bulunmak koşuluyla. 14 Ağustos 2026'dan itibaren, akrabalık bağı olmaksızın ikamet yeri yurt dışında bulunan kişiler, izin hak sahibi taşıtta bulunduğu sürece turistik kolaylık kapsamındaki aracı kullanabilir. Eski metinde bu imkân yoktu.
Yurt dışında yaşayan çocuğum ben araçta olmadan aracı kullanabilir mi?
Evet. İzin hak sahibinin ikamet yeri yurt dışında bulunan eşi, usulü ve füruu için hak sahibinin araçta bulunması şartı aranmaz. Bu kişilerin de yurt dışında yerleşik olması gerekir.
Yerleşim yeri nasıl belirleniyor?
Tebliğ, yerleşim yerini kişinin Türkiye'ye giriş yapmak istediği tarihten geriye doğru 365 gün içinde en az 185 gün fiilen bulunduğu yer olarak tanımlar. Bu bir beyan meselesi değil, giriş çıkış kayıtlarıyla denetlenebilen bir gün hesabıdır.
"İzin hak sahibi" ne demek, ruhsat sahibinden farkı ne?
İzin hak sahibi, geçici ithalat izninin kimin adına açıldığını ifade eder; 1 No.lu Taşıt Takip Programındaki kayıt esas alınır. Kiralık, finansal kiralamaya konu veya şirket adına kayıtlı araçlarda izin hak sahibi ile ruhsat sahibi farklı kişiler olabilir. Yeni metin ölçütü izin hak sahibine bağlamıştır.
Geçici giriş belgesi veya karne ile getirdiğim araçta da aynı kural geçerli mi?
Hayır. Değişiklik yalnızca turistik kolaylıklar kapsamındaki araçları düzenleyen 26/1-a bendini kapsar. Geçici giriş belgesi, yabancı taşıtlar geçici giriş karnesi veya formu kapsamındaki araçlarda kural değişmemiştir: bu araçları yalnızca taşıt sahibinin eşi, usulü veya füruu kullanabilir. Bu araçların geçici trafik tescil belgelerine bu yönde ibare konulmaya da devam edilir.
Kural ihlal edilirse ceza ne kadar?
Gümrük Kanunu'nun 238 inci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendi uyarınca, tam muafiyet suretiyle geçici ithal edilen özel kullanıma mahsus taşıtlara ilişkin rejim ihlallerinde gümrük vergileri tutarının dörtte biri oranında idari para cezası verilir. Ceza, Kanunun 241 inci maddesinin altıncı fıkrasındaki tutardan az olamaz. Aracın gümrük gözetimine alınmış olup olmaması, tahakkuka özel tüketim vergisinin dâhil edilip edilmeyeceğini belirler.
Cezaya itiraz süresi kaç gün?
Tebliğ tarihinden itibaren on beş gündür. İtiraz bir üst makama, üst makam yoksa aynı makama verilir ve otuz gün içinde karara bağlanır. İtirazın reddi üzerine idari yargıya başvurulabilir. Dilekçenin süresi içinde yanlış makama verilmesi hâlinde itiraz süresinde yapılmış sayılır.
Uzlaşmaya başvurmak dava hakkımı kaybettirir mi?
Uzlaşma talebi itiraz ve dava açma sürelerini durdurur; uzlaşma sağlanamazsa süre kaldığı yerden işlemeye başlar. Ancak üzerinde uzlaşılan ve tutanakla tespit olunan hususlar hakkında dava açılamaz ve şikâyette bulunulamaz. Uzlaşma sağlanamazsa yeniden uzlaşma talep edilemez.
Emeklilik belgesindeki yeni şart kimleri etkiler?
Yeni tanım, belgenin çalışmaya bağlı olarak hak edilen bir emekliliği göstermesini arar. Çalışma karşılığı olmayan sosyal yardım niteliğindeki ödemeler ile kişinin kendi sigortalılığına dayanmayan aylıklar bu tanımın dışında kalma riski taşır. Malulen emekli olanlar ile ön emeklilik hakkı kazananlar bakımından bir daralma yoktur; tebliğin 6 ncı maddesi bu grupları açıkça saymaya devam etmektedir.
Emeklilik belgesini sınırda ibraz etmeyi unuttum, hakkım kayboldu mu?
Hayır. Tebliğin 17 nci maddesinin dördüncü fıkrası uyarınca, girişte ibraz edilmeyen emeklilik belgesinin sonradan ibrazı hâlinde emeklilere verilen 730 günlük süre göz önünde bulundurularak işlem yapılır. Belgeyi herhangi bir gümrük idaresine sunarak sürenizin düzeltilmesini talep edebilirsiniz.
Emekli olmanın araç süresi bakımından avantajı ne?
Bugün hem genel kuralda hem de emeklilerde araca verilen süre 730 gündür. Fark süre uzunluğunda değil, koşullardadır: emeklilik tarihinden sonra ilk defa getirilecek araçta ve izin süresini tamamlamadan çıkıp geri dönen emeklilerde, son bir yılda en az 185 gün yurt dışında bulunma koşulu aranmaz. Bu, Türkiye'de aracıyla kesintisiz kalabilmek anlamına gelir.
Değişiklik ne zaman yürürlüğe girdi, geçmişe uygulanır mı?
Tebliğ 14 Ağustos 2026 tarihinde yayımı ile yürürlüğe girmiştir ve ayrı bir geçiş hükmü içermez. Yeni kural, iznin ne zaman alındığına bakılmaksızın bu tarihten sonraki kullanımlara uygulanır. Daha önceki kullanımlar nedeniyle kesilmiş ve henüz kesinleşmemiş cezalar bakımından ise ayrı bir hukuki değerlendirme gerekir.
Değerlendirme
İki maddelik bir tebliğ, kapsamına göre değil doğurduğu pratik sonuca göre değerlendirilmelidir. Buradaki düzenleme, yaz aylarında Türkiye'ye aracıyla gelen yüz binlerce kişiyi doğrudan ilgilendiren bir soruyu, on beş yıl sonra ilk kez değiştirerek cevaplamaktadır.
26/1-a bendindeki değişiklik lehe niteliktedir. Aracı kullanabilecek kişi çevresi, dar bir akrabalık halkasından, yurt dışında yerleşik olmak koşuluyla herkesi kapsayacak biçimde genişlemiştir. Uzun yol yolculuklarında sürücü değiştirmek gibi son derece olağan bir ihtiyaç, artık rejim ihlali riski doğurmadan karşılanabilecektir. Değişikliğin, aynı yönde bir idari uygulamayı tebliğ metnine taşıması da isabetlidir: idari yazıyla duyurulan bir uygulamanın normatif dayanağa kavuşması, hem gümrük idareleri hem de yükümlüler bakımından öngörülebilirliği artırır.
"Taşıt sahibi" ibaresinin "izin hak sahibi" olarak değiştirilmesi ise sessiz ama etkili bir düzeltmedir. Kiralık ve şirket araçlarıyla giriş yapanlar bakımından yıllardır süregelen bir belirsizliği gidermektedir.
Buna karşılık düzenleme, uygulamadaki asıl mağduriyet kaynağına dokunmamaktadır. Ceza kararlarının önemli bir kısmı, aracın Türkiye'de yaşayan bir yakına kullandırılmasından doğmaktadır ve bu bakımdan hiçbir değişiklik yoktur. Kuralın bilinmemesinden kaynaklanan ihlaller, tebliğin yeni hâlinde de aynı ağırlıkta yaptırıma tabidir.
Emeklilik belgesi tanımındaki daralma ise ters yönde bir adımdır ve etkisi zamanla görülecektir. "Çalışmaya bağlı olarak hak edilen" ölçütünün hangi yabancı ödemeleri kapsam dışında bıraktığı, gümrük idarelerinin somut uygulamasıyla belirginleşecektir. Yurt dışında farklı sosyal güvenlik sistemlerinden aylık alan kişiler bakımından, belgenin niteliğine ilişkin uyuşmazlıkların artması beklenebilir.
Bu yazı 14 Ağustos 2026 tarihli ve 33340 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan Tebliğ metni ile yürürlükteki mevzuata dayanan genel bilgilendirme amaçlı bir içeriktir; hukuki görüş veya avukatlık hizmeti niteliği taşımaz. Yukarıdaki dilekçe örnekleri şablon niteliğindedir ve her dosyanın kendine özgü koşullarına göre uyarlanmadan kullanılmamalıdır. Aracınızla ilgili bir gümrük işlemi veya ceza kararı varsa büromuzla iletişime geçebilirsiniz.