Kısa cevap: Evet. 3 Eylül 2026 tarihli ve 33359 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan III-42.1.b sayılı Tebliğ ile aracı kurumlar, portföy yönetim şirketleri ve kripto varlık hizmet sağlayıcılar, Türk uyruklu olmayan gerçek kişilerin kimliğini ICAO 9303 standardına uygun, yakın alan iletişimi (NFC) özelliği bulunan pasaport üzerinden uzaktan tespit ederek sürekli iş ilişkisi kurabilecek. Tebliğ yayımı tarihinde, yani 3 Eylül 2026'da yürürlüğe girdi. Buna karşılık bu yolla açılan hesaplar yüksek risk grubunda izlenecek; hesaba para girişi ve hesaptan para çıkışı yalnızca kişinin yurt dışındaki kendi adına açılmış banka hesabıyla ve yalnızca SWIFT üzerinden yapılabilecek; adres teyidi tamamlanmadan para ve kripto varlık transferi ile sermaye piyasası aracı virmanı gerçekleştirilemeyecek. Aynı Tebliğle ticaret siciline kayıtlı tüzel kişilerin uzaktan kimlik tespiti ve temsil yetkisinin MERSİS ile Ticaret Sicili Gazetesi üzerinden doğrulanması ilk kez ayrıntılı biçimde düzenlendi.
Bir Bakışta Tebliğin Künyesi
| Konu | Bilgi |
|---|---|
| Düzenlemenin adı | Aracı Kurumlar, Portföy Yönetim Şirketleri ve Kripto Varlık Hizmet Sağlayıcılar Tarafından Kullanılacak Uzaktan Kimlik Tespiti Yöntemlerine ve Elektronik Ortamda Sözleşme İlişkisinin Kurulmasına İlişkin Tebliğ (III-42.1)'de Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ |
| Tebliğ numarası | III-42.1.b |
| Yayımlayan | Sermaye Piyasası Kurulu |
| Resmî Gazete | 3 Eylül 2026, Sayı: 33359 |
| Değiştirilen metin | 8/2/2022 tarihli ve 31744 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan III-42.1 sayılı Tebliğ |
| Yürürlük | Yayımı tarihinde (3 Eylül 2026) |
| Kapsamdaki kurumlar | Aracı kurumlar, portföy yönetim şirketleri, kripto varlık hizmet sağlayıcılar |
| Getirilen yenilikler | Yeni tanımlar (4. madde), yabancı uyruklu gerçek kişilerde pasaportla uzaktan kimlik tespiti (madde 8/A), tüzel kişilerde uzaktan kimlik tespiti ve temsil yetkisinin doğrulanması (madde 9/A) |
Değişiklik Neden Önemli?
III-42.1 sayılı Tebliğ, 2022 yılından bu yana aracı kurumlarda ve portföy yönetim şirketlerinde hesap açılışının şubeye gidilmeden, görüntülü görüşme ve kimlik belgesinin yongasının okunması yoluyla yapılabilmesinin çerçevesini çiziyordu. Ancak bu çerçeve fiilen Türkiye Cumhuriyeti kimlik kartı üzerine kurulmuştu: kimlik bilgilerinin Kimlik Paylaşım Sisteminden doğrulanması zorunluydu ve bu da yabancı uyruklu bir yatırımcının süreci uzaktan tamamlamasını çoğu hâlde imkânsız kılıyordu. Aynı şekilde, hesap sahibinin bir şirket olduğu durumlarda temsil yetkisinin nasıl doğrulanacağı Tebliğde ayrıntılı biçimde düzenlenmemişti.
Mali Suçları Araştırma Kurulu, bankalar ve diğer yükümlüler bakımından bu iki boşluğu Mali Suçları Araştırma Kurulu Genel Tebliği (Sıra No: 19)'nun 4/B (ticaret siciline kayıtlı tüzel kişiler) ve 4/C (Türk uyruklu olmayan gerçek kişiler) maddeleriyle daha önce kapatmıştı. 3 Eylül 2026 tarihli değişiklik, sermaye piyasası kurumları ve kripto varlık platformları bakımından bu rejimi kendi mevzuatına taşıyor ve MASAK düzenlemesine açıkça atıf yapıyor.
Pratik sonuç şu: yurt dışında yaşayan bir yabancı yatırımcı ya da Türkiye'de kurulmuş bir şirketin yabancı uyruklu müdürü, artık Türkiye'ye gelmeden ya da bir şubeye başvurmadan aracı kurumda yatırım hesabı veya lisanslı bir kripto varlık platformunda müşteri hesabı açabilecek. Bunun bedeli ise hesabın kullanımına getirilen ağır kısıtlar ve sıkılaştırılmış izleme yükümlülükleridir.
Tebliğe Eklenen Yeni Tanımlar
MADDE 1 ile Tebliğin 4. maddesinin birinci fıkrasındaki "Kişi" tanımı değiştirildi ve dört yeni tanım eklendi. Kişi tanımının genişletilmesi teknik görünse de düzenlemenin taşıyıcı kolonudur: Tebliğdeki bütün usul kuralları artık tüzel kişiyi temsile yetkili gerçek kişi veya kişiler bakımından da doğrudan uygulanır.
| Bent | Kavram | İçerik |
|---|---|---|
| g (değişti) | Kişi | Uzaktan kimlik tespiti yapılacak gerçek kişiyi, gerçek kişi taciri veya tüzel kişiyi temsile yetkili gerçek kişiyi ya da gerçek kişileri ifade eder. |
| m (yeni) | Gerçek faydalanıcı | 10/12/2007 tarihli ve 2007/13012 sayılı Bakanlar Kurulu Kararıyla yürürlüğe konulan Suç Gelirlerinin Aklanmasının ve Terörün Finansmanının Önlenmesine Dair Tedbirler Hakkında Yönetmelikte tanımlanan gerçek faydalanıcı. |
| n (yeni) | MERSİS | Ticaret Sicili Yönetmeliğinde tanımlanan Merkezi Sicil Kayıt Sistemi. |
| o (yeni) | Ticaret Sicili Gazetesi | Ticaret Sicili Yönetmeliğinde tanımlanan Türkiye Ticaret Sicili Gazetesi. |
| ö (yeni) | Tüzel kişi | 6102 sayılı Türk Ticaret Kanununda düzenlenen, ticaret siciline kayıtlı ticaret şirketleri. |
Tanımdaki sınır önemlidir: Tebliğ anlamında "tüzel kişi" yalnızca ticaret siciline kayıtlı ticaret şirketleridir. Dernek, vakıf, kooperatif, adi ortaklık veya yurt dışında kurulmuş bir şirket bu tanımın dışında kalır; bu yapılar bakımından 9/A maddesindeki uzaktan kimlik tespiti yolu kullanılamaz.
Yabancı Uyruklu Gerçek Kişilerde Uzaktan Kimlik Tespiti: Madde 8/A
MADDE 2 ile Tebliğe eklenen 8/A maddesi, Türk uyruklu olmayan gerçek kişilerle sürekli iş ilişkisi kurulurken uygulanacak altı fıkralık bir rejim getiriyor.
1. Doğrulama yalnızca NFC ile yapılır, okunamazsa süreç biter
Tebliğ, pasaportun yongasında yer alan kimlik bilgilerinin pasaport üzerindeki bilgilerle eşleştiğinin doğrulanmasını arıyor ve bunun sadece yakın alan iletişimi kullanılarak yapılmasını şart koşuyor. Doğrulama herhangi bir nedenle NFC ile yapılamazsa uzaktan kimlik tespiti yoluyla iş ilişkisi kurulamaz. Yani pasaportun fotoğrafının çekilmesi, taranması veya görüntülü görüşmede kameraya gösterilmesi tek başına yeterli değildir. Yongasız ya da yongası okunamayan pasaport taşıyan kişilerin fiziken başvurması gerekir.
Pasaportun ICAO 9303 standardına uygunluğu da ayrıca kontrol edilir. Ayrıca Tebliğin 8. maddesinin beşinci ila yedinci fıkralarında kimlik belgesi için öngörülen uygulamalar, Kimlik Paylaşım Sisteminden doğrulama zorunluluğu hariç olmak üzere, pasaport için de geçerlidir. Bu istisna düzenlemenin kilit noktasıdır: yabancı bir belgenin KPS'den sorgulanamayacağı kabul edilmiş, bunun yerine yonganın doğrulanması esas alınmıştır.
2. Adres teyidi: en geç üç ay, teyit yoksa transfer yok
Uzaktan kimlik tespitinde kişinin adres bilgisinin alınması ve en geç üç ay içinde risk bazlı yaklaşım çerçevesinde doğrulanması zorunludur. Tebliğ, doğrulama için kullanılabilecek kaynakları sayıyor:
- Yerleşim yeri belgesi,
- Kişi adına düzenlenmiş elektrik, su, doğalgaz gibi adres temelli abonelik gerektiren bir hizmete ilişkin fatura; faturanın işlem tarihinden önceki üç ay içinde düzenlenmiş olması gerekir,
- Herhangi bir kamu kurumu tarafından verilen belge,
- İlgili ülkenin kamuya açık veri tabanları.
Buradaki iki farklı üç aylık süreyi karıştırmamak gerekir: fatura geriye dönük üç aydan eski olamaz; doğrulama işleminin kendisi ise en geç üç ay içinde tamamlanmalıdır. Yaptırım açıktır: adres teyidi yapılmadan para ve kripto varlık transferi ile sermaye piyasası araçlarının virmanı yapılamaz. Uygulamada bu, adres doğrulanana kadar hesabın fiilen kilitli kalması anlamına gelir.
3. IP, cihaz ve konum verisi risk temelli değerlendirilecek
Müşterinin işlem yaptığı elektronik ortamdan elde edilen teknik veriler; IP ve port bilgisi, cihaz kimliği, coğrafi konum ve tarayıcı bilgileri gibi unsurlar, pasaporttaki bilgilerle birlikte risk temelli yaklaşım çerçevesinde değerlendirilir. Değerlendirme sonucunda şüpheli bir durum saptanırsa uzaktan kimlik tespiti süreci sonlandırılır. Örneğin pasaportu bir ülkeye ait olan kişinin bağlantısının sürekli başka bir ülkeden ya da anonimleştirme altyapısı üzerinden gelmesi, sürecin durdurulmasını gerektirebilecek tipik bir uyumsuzluktur.
4. Görüntülü görüşme zorunlu, yapay zekâ destek olarak serbest
8/A kapsamındaki uzaktan kimlik tespiti, Tebliğin 6. maddesindeki hükümlere ilaveten, pasaportla uzaktan kimlik tespiti konusunda özel olarak eğitim verilmiş personel tarafından görüntülü görüşme yoluyla gerçekleştirilir. Bu, yabancı uyruklu müşteri kabulünü tümüyle otomatik akışla yapmak isteyen platformlar için belirleyici bir sınırdır: insan operatör devre dışı bırakılamaz.
Buna karşılık Tebliğ, canlılık testi veya fotoğraf karşılaştırma amacıyla, 14/A maddesinin birinci fıkrasındaki şartları sağlayan yapay zekâ temelli uygulamaların kullanılmasına engel olmadığını açıkça belirtiyor. Yapay zekâ, görüntülü görüşmenin yerine değil yanında kullanılabilir. Görüşme sırasında kişiyi ve sunduğu pasaport üzerindeki bilgileri gösteren görüntüler alınır.
5. Tüzel kişiyi temsil eden yabancı uyruklu kişi
Ticaret siciline kayıtlı bir tüzel kişinin uzaktan kimlik tespitinde, şirketi temsile yetkili kişi yabancı uyrukluysa onun kimlik tespiti de aynı esaslara göre pasaportla yapılabilir. Bunun şartı, Suç Gelirlerinin Aklanmasının ve Terörün Finansmanının Önlenmesine Dair Tedbirler Hakkında Yönetmeliğin 7. maddesinin birinci fıkrasında temsile yetkili kişiler için aranan bilgilerin alınmasıdır. Bu durumda ayrıca 9/A maddesinin altıncı fıkrası uyarınca gerçek faydalanıcıya ilişkin tedbirler alınır.
Pasaportla Açılan Hesaba Getirilen Kısıtlamalar
Tebliğ, uzaktan kimlik tespitini kolaylaştırırken doğan riski hesabın kullanımını daraltarak dengeliyor. Aşağıdaki üç kısıt, düzenlemenin uygulamada en çok tartışılacak bölümüdür.
| Kısıt | İçerik | Dayanak |
|---|---|---|
| Yüksek risk grubunda izleme | Pasaportla uzaktan kimlik tespiti yapılan gerçek kişiler yüksek risk grubunda izlenir. Müşteri profiline ve iş ilişkisi tesisindeki amaca uygun olmayan işlemler tespit edilirse gerekli tedbirler alınır. | Madde 8/A f.3; III-42.1 m.7 f.8; Yönetmelik m.26/A |
| Sadece kendi banka hesabı | Hesaba para transferi yalnızca kişinin yurt dışındaki bir bankada kendi adına açılmış hesabından yapılabilir. Hesaptan para çıkışı da yalnızca aynı kişinin kendi banka hesabına yapılabilir. | Madde 8/A f.4 |
| Yalnızca SWIFT | Bu hesaplara ilişkin para transferleri yalnızca SWIFT sistemi aracılığıyla yapılır. SWIFT mesajlarındaki ayırt edici bilgilerle müşteriden alınan bilgilerin uyuştuğu kontrol edilir ve bu kontrol, hesapta başka hiçbir işlem yapılmadan önce tamamlanır. | Madde 8/A f.4 |
Bu üçlü; üçüncü kişi hesabından para yatırma, havuz hesap kullanımı, alternatif ödeme kuruluşları üzerinden fonlama ve kripto tarafında yaygın olan başkasının hesabından fonlama pratiklerini kapatıyor. Kripto varlık hizmet sağlayıcıları bakımından ayrıca dikkat çeken nokta, nakit ayağının doğrudan SWIFT'e bağlanmış olmasıdır. Başkasının hesabı üzerinden para hareketi yaratmanın cezai boyutu için IBAN dolandırıcılığında hesabını kullandıranların cezai sorumluluğunu ele aldığımız yazımız incelenebilir.
Bunlara ek olarak Tebliğ; bu Tebliğde öngörülen diğer kontrol ve tedbirler ile Mali Suçları Araştırma Kurulu Genel Tebliği (Sıra No: 19)'nun 4/C maddesi hükümlerinden 8/A maddesine aykırı olmayanların uygulanacağını belirtiyor. Yani SPK düzenlemesi MASAK rejimini dışlamıyor, onun üzerine biniyor.
Üç aylık MASAK bildirimi
8/A maddesinin altıncı fıkrası kurumlara düzenli bir raporlama yükümlülüğü getiriyor: uzaktan kimlik tespiti yöntemiyle müşteri kabul edilen kişilere ilişkin bilgiler ile bu kişilerin portföy büyüklükleri ve yatırım tutarları, takvim yılı esas alınarak her üç aylık dönemin son ayında Mali Suçları Araştırma Kuruluna bildirilir. Bu, kurumların raporlama altyapısında yeni bir periyodik iş kalemi yaratıyor.
Tüzel Kişilerin Uzaktan Kimlik Tespiti: Madde 9/A
MADDE 3 ile eklenen 9/A maddesi, şirketlerin uzaktan müşteri olabilmesinin usulünü kuruyor. Maddenin birinci fıkrası, ticaret siciline kayıtlı tüzel kişilerin uzaktan kimlik tespitinde Mali Suçları Araştırma Kurulu Genel Tebliği (Sıra No: 19)'nun 4/B maddesindeki hükümlerin uygulanacağını söyleyerek çerçeveyi MASAK düzenlemesine bağlıyor; kalan fıkralar ise temsil yetkisinin doğrulanmasına ilişkin ayrıntıları getiriyor.
Temsilcinin kimliği ve yetkisi ayrı ayrı doğrulanır
Tüzel kişi temsilcisinin kimliğinin tespiti için önce kişinin bu Tebliğ uyarınca kimlik tespiti yapılır, ardından tüzel kişiyi temsile yetkili olduğu doğrulanır. Bunlar birbirinin yerine geçmez, iki ayrı aşamadır.
Temsil yetkisi, kişiden alınan bilgilerin MERSİS ve/veya Ticaret Sicili Gazetesinden edinilen güncel bilgilerle eşleştirilmesi suretiyle doğrulanır. Ayrıca temsile yetkili kişiden alınan bilgilerin MERSİS, Ticaret Sicili Gazetesi ve Gelir İdaresi Başkanlığının veri tabanından sorgulanan güncel bilgilerle eşleştiği teyit edilir.
Müştereken temsilde aynı oturum şartı yok
Tüzel kişiyi müştereken temsile yetkili birden fazla kişi bulunuyorsa, bu kişilerin kimlik tespitinin aynı oturumda veya farklı zamanlarda yapılması mümkündür. Çift imza kuralıyla yönetilen şirketlerde bu esneklik, sürecin fiilen işleyebilmesi bakımından belirleyicidir; iki yöneticinin aynı anda kamera karşısına geçmesi gerekmez.
İmza sirküleri ve noter yevmiye numarasıyla teyit
Kurum ihtiyaç duyarsa personel, kişinin sunduğu imza sirkülerinin bir örneğini, üzerindeki bilgileri gösteren fotoğraf ve/veya ekran görüntüleri oluşturmak suretiyle alır. Personel, imza sirkülerinden aldığı imza örneğini kişinin kimlik belgesindeki ve/veya MERSİS'teki imza örneğiyle karşılaştırır. Ayrıca imza sirkülerinin noter onaylı olup olmadığını ve doğruluğunu, üzerindeki tarih ve yevmiye numarasını kullanmak suretiyle teyit eder. Sahte imza sirkülerine karşı getirilen bu yevmiye numarası kontrolü, maddenin en somut güvenlik tedbiridir.
Gerçek faydalanıcı belirlenemezse süreç sonlandırılır
Temsilcinin kimlik tespiti sürecinde tüzel kişinin gerçek faydalanıcısının ortaya çıkarılması için gerekli tedbirler alınır. Tebliğ üç hâlde sürecin sonlandırılmasını emrediyor:
- Gerçek faydalanıcının belirlenememesi,
- Sunulan bilgiler arasında uyumsuzluk bulunması,
- Şüpheli bir durumun tespit edilmesi.
Bu, çok katmanlı ortaklık yapıları ve yurt dışı holding zincirleriyle kurulan şirketler bakımından uzaktan müşteri kabulünü fiilen zorlaştıran bir hükümdür. Gerçek faydalanıcı zinciri uzaktan çözülemiyorsa kurumun süreci durdurma yükümlülüğü doğar; burada takdir yetkisi değil bağlı yetki söz konusudur.
Temsilcinin hesabı varsa süreç internet şubesinden ilerler
Tüzel kişiyi temsile yetkili kişinin aynı aracı kurum, portföy yönetim şirketi veya kripto varlık hizmet sağlayıcı nezdinde hâlihazırda hesabı varsa, temsilcisi olduğu tüzel kişi için sürekli iş ilişkisi tesis etme talebini kullanıma açık olan internet şubesi veya mobil uygulama üzerinden yapabilir. Bu durumda tüzel kişinin kimlik tespiti süreci, uygulamada oturum açılarak kişinin kimliğinin doğrulanmasının ardından kesintisiz şekilde devam eder. Bireysel yatırım hesabı bulunan bir şirket yetkilisi için şirket hesabı açılışı böylece belirgin biçimde kısalır.
Kurumlar İçin Uyum Kontrol Listesi
- NFC altyapısı: Mobil uygulamanın ICAO 9303 uyumlu e-pasaport yongasını okuyup doğrulayabildiğini test edin; okuma başarısızsa akış otomatik olarak durmalıdır.
- Personel eğitimi: Pasaportla uzaktan kimlik tespiti için özel olarak eğitim verilmiş personel havuzu oluşturun ve eğitim kayıtlarını belgeleyin.
- Adres teyidi takibi: Üç aylık süreyi izleyen ve teyit tamamlanana kadar para, kripto transferi ile virmanı bloke eden sistemsel bir kontrol kurun.
- Teknik veri toplama: IP, port, cihaz kimliği, coğrafi konum ve tarayıcı bilgilerinin kaydı ile risk kural setini tanımlayın.
- SWIFT eşleştirme: Gelen SWIFT mesajındaki ayırt edici bilgilerle müşteri kaydını karşılaştıran, eşleşme sağlanmadan hesapta başka işlem yapılmasına izin vermeyen bir kontrol noktası kurgulayın.
- Yüksek risk izlemesi: Bu yolla kazanılan müşterileri ayrı bir risk sınıfında etiketleyin.
- MASAK bildirimi: Her üç aylık dönemin son ayında müşteri bilgileri, portföy büyüklükleri ve yatırım tutarlarını içeren bildirim akışını takvime bağlayın.
- MERSİS, Ticaret Sicili Gazetesi ve GİB sorgusu: Tüzel kişi akışında üç kaynaktan sorgulama ve eşleştirme adımlarını sisteme gömün.
- Yevmiye numarası kontrolü: İmza sirkülerinin noter onayının tarih ve yevmiye numarasıyla teyidi için yazılı bir prosedür oluşturun.
- Gerçek faydalanıcı: Belirlenememe, uyumsuzluk ve şüphe hâllerinde süreci sonlandıran karar ağacını ve kayıt düzenini kurun.
Yatırımcılar ve Şirketler Açısından Pratik Sonuçlar
Yurt dışındaki yabancı yatırımcı bakımından: Türkiye'ye gelmeden hesap açmak artık hukuken mümkün, ancak hesabın fonlanması yalnızca kendi adına açılmış yurt dışı banka hesabından SWIFT ile yapılabiliyor. Üçüncü kişi ödemeleri, aile üyesi hesapları veya alternatif transfer yöntemleri kabul edilmiyor.
Türkiye'de yaşayan yabancı uyruklu kişiler bakımından: Yabancı kimlik numarası bulunanlar için mevcut yollar saklıdır; 8/A maddesi pasaporta dayalı ek bir yol açar. Türkiye'deki adresi bulunan kişilerin fatura veya yerleşim yeri belgesiyle adres teyidini tamamlaması, hesabın işlem kısıtından çıkması için gereklidir.
Şirketler bakımından: Ticaret siciline kayıtlı bir ticaret şirketi, temsilcisinin uzaktan kimlik tespiti yoluyla hesap açabilir. Süreci hızlandırmanın en pratik yolu, yetkilinin aynı kurumda zaten bireysel hesabının bulunmasıdır. Ortaklık yapısı karmaşıksa gerçek faydalanıcı analizinin uzaktan sonuçlanmayabileceği ve sürecin sonlandırılabileceği hesaba katılmalıdır.
Kripto varlık hizmet sağlayıcıları bakımından: Tebliğ, yurt dışı müşteri kabulünün önünü açarken nakit girişini SWIFT'e ve kişinin kendi hesabına bağlıyor. Bu, yurt dışından kripto platformlarına yönelen fon akışında izlenebilirliği artırmayı amaçlayan bilinçli bir tercihtir.
Sık Sorulan Sorular
Yabancı uyruklu biri Türkiye'ye gelmeden kripto borsasında hesap açabilir mi?
Evet. 3 Eylül 2026'da yürürlüğe giren 8/A maddesi uyarınca, ICAO 9303 standardına uygun ve yakın alan iletişimi özelliği bulunan pasaportu olan kişiler, lisanslı kripto varlık hizmet sağlayıcılarında uzaktan kimlik tespiti yoluyla sürekli iş ilişkisi kurabilir. Süreç görüntülü görüşmeyle ve özel eğitim almış personel tarafından yürütülür.
Pasaportumun yongası okunmuyorsa ne olur?
Uzaktan kimlik tespiti yapılamaz. Tebliğ, yonga bilgilerinin pasaport üzerindeki bilgilerle eşleştiğinin sadece yakın alan iletişimi kullanılarak doğrulanmasını arıyor ve bu doğrulama herhangi bir nedenle yapılamazsa uzaktan yolla iş ilişkisi tesis edilemeyeceğini açıkça belirtiyor. Bu hâlde fiziken başvuru gerekir.
Pasaportun fotoğrafını göndermek yeterli mi?
Hayır. Fotoğraf, tarama veya kameraya gösterme yonga doğrulamasının yerine geçmez. Görüntü alınması ayrı bir yükümlülüktür; doğrulamanın kendisi NFC ile yapılmak zorundadır.
Adres teyidi yapılmazsa hesap kullanılabilir mi?
Adres bilgisinin en geç üç ay içinde doğrulanması zorunludur ve teyit tamamlanmadan para ile kripto varlık transferi ve sermaye piyasası araçlarının virmanı yapılamaz. Uygulamada bu, teyide kadar hesabın fiilen kullanılamaması sonucunu doğurur.
Adres teyidi için hangi belgeler kabul ediliyor?
Yerleşim yeri belgesi; kişi adına düzenlenmiş ve işlem tarihinden önceki üç ay içinde kesilmiş elektrik, su, doğalgaz gibi adres temelli abonelik faturaları; herhangi bir kamu kurumunca verilen belge veya ilgili ülkenin kamuya açık veri tabanları kullanılabilir.
Hesabıma bir yakınım para gönderebilir mi?
Hayır. Pasaportla uzaktan kimlik tespiti yapılan kişinin hesabına yalnızca kendisinin yurt dışındaki bir bankada kendi adına açılmış hesabından para transferi yapılabilir; çıkış da yalnızca aynı kişinin kendi banka hesabına yapılır ve transferler yalnızca SWIFT üzerinden gerçekleşir.
Bu yolla açılan hesap normal hesaptan farklı mı izleniyor?
Evet. Pasaportla uzaktan kimlik tespiti yapılan gerçek kişiler yüksek risk grubunda izlenir. Müşteri profiline ve iş ilişkisinin amacına uygun olmayan işlemler tespit edilirse kurum tarafından gerekli tedbirler alınır.
Şirket adına uzaktan hesap açılabilir mi?
Ticaret siciline kayıtlı ticaret şirketleri bakımından evet. Temsilcinin kimliği tespit edilir, temsil yetkisi MERSİS ve/veya Ticaret Sicili Gazetesi üzerinden doğrulanır, bilgiler ayrıca Gelir İdaresi Başkanlığı veri tabanıyla eşleştirilir. Dernek, vakıf ve kooperatifler Tebliğdeki tüzel kişi tanımının dışındadır.
Şirketi iki kişi birlikte temsil ediyorsa ikisi aynı anda mı bağlanmalı?
Hayır. Müştereken temsile yetkili birden fazla kişi varsa kimlik tespitleri aynı oturumda veya farklı zamanlarda yapılabilir.
İmza sirküleri nasıl doğrulanıyor?
Personel imza sirkülerinin örneğini fotoğraf ve/veya ekran görüntüsü olarak alır, imza örneğini kimlik belgesindeki ve/veya MERSİS'teki imzayla karşılaştırır ve noter onayının doğruluğunu belgenin üzerindeki tarih ile yevmiye numarasını kullanarak teyit eder.
Gerçek faydalanıcı tespit edilemezse ne olur?
Uzaktan kimlik tespiti süreci sonlandırılır. Aynı sonuç, sunulan bilgiler arasında uyumsuzluk bulunması veya şüpheli bir durumun tespiti hâlinde de doğar.
Tebliğ ne zaman yürürlüğe girdi?
Yayımı tarihinde, yani 3 Eylül 2026'da. Geçiş hükmü veya ertelenmiş yürürlük öngörülmemiştir. Tebliğ hükümlerini Sermaye Piyasası Kurulu yürütür.
İlgili İçerikler
- IBAN dolandırıcılığında hesabını kullandıranların cezai sorumluluğunu ele aldığımız yazımız
- 7590 sayılı torba kanunla siber güvenlik dâhil pek çok alanda yapılan değişiklikleri anlattığımız yazımız
- 14 Ağustos 2026 tarihli tebliğ değişikliğini incelediğimiz yazımız
- hukukta süreler rehberimiz
- Mevzuat Makaleleri
- Hukuki Danışmanlık İçin İletişim
Bu yazı, 3 Eylül 2026 tarihli ve 33359 sayılı Resmî Gazete'de yayımlanan III-42.1.b sayılı Tebliğ metni esas alınarak hazırlanmış, genel bilgilendirme amaçlı bir içeriktir; hukuki görüş veya avukatlık hizmeti niteliği taşımaz. Uygulamada kurumların iç düzenlemeleri, MASAK rehberleri ve Kurul kararları belirleyici olabilir. Uzaktan kimlik tespiti süreçlerinin mevzuata uygunluğu, müşteri kabul politikalarının güncellenmesi ve reddedilen başvurulara ilişkin uyuşmazlıklarda büromuzla iletişime geçebilirsiniz.
Av. Hakan Elçi